slaapregressie baby kind

Slaapregressie? de waarheid over slaapregressies bij kinderen

Mijn baby slaapt niet. Google dit en je komt op het woord: slaapregressie uit. Je leest en hoort veel over de zogenaamde slaapregressie bij kinderen. Bij deze verklap ik al meteen: slaapregressie bestaat niet. Huh?  Yep, lees dit artikel dan snel verder. 

Ik neem je mee in de wereld van slaapregressies. Het is een uitgebreid artikel waarin ik de volgende vragen beantwoord:

  1. Wat is een slaapregressie?
  2. Slaapregressie is ‘hot’, waarom?
  3. Hoe herken je een slaapregressie?
  4. Mijn kind zit in de slaapregressie, help!
  5. Waarom heeft mijn kind slaapregressie?
  6. Wat zegt de wetenschap?
  7. Is het een sprong?
  8. Op welke leeftijd komt slaapregressie veel voor?
  9. Wat is de oorzaak van slaapregressie?
  10. Hoe lang duurt de slaapregressie?
  11. Wanneer is de slaapregressie echt voorbij?
  12. Het is dus progressie!
  13. Hoe pak je slaapregressie aan? 
  14. Liefdevolle tips!

1. Wat is een slaapregressie?

Een slaapregressie is een begrip dat beschrijft een periode waarin – vanuit het niets – je baby of kind niet goed slaapt en midden in de nacht vaker wakker kan zijn. De term slaapregressie is overgevlogen vanuit Amerika en wordt in Nederland steeds vaker gebruikt. Maar bij deze verklap ik al meteen: slaapregressie bestaat niet. 

Misschien denk je nu, ik heb over dit woord vaker gehoord en erover gelezen?!?  Dus slaapregressie bij je baby of kind moet toch iets zijn? Ja en nee. In een eerder artikel leg ik uit waarom er perioden zijn dat je baby of kind slechter slaapt. Lees daarvoor mijn artikel: Mijn baby wil niet slapen, is het slaapregressie?

2. Slaapregressie is ‘hot’, waarom?

Er is veel over slaapregressies geschreven, maar dat wil niet zeggen dat wat je leest klopt. De meeste blogs die ik gevonden heb, zijn niet wetenschappelijk onderbouwd of geschreven door iemand zonder enige (ped)agogische achtergrond. Ik vertel later in dir artikel waarom ik de term slaapregressie eigenlijk niet passend vind. Maar:

Voor mij als kinderslaapcoach is het moeilijk om deze gangbare term te vermijden, die lijkt te zweven in de slaapwereld. En om eerlijk te zijn, zijn de slaapregressies waarschijnlijk ook DE redenen dat ik zoveel klanten heb.

3. Hoe herken je ‘slaapregressie’ bij je kind of baby?

Hoe herken je de ‘slaapregressie’?

  • Je baby of peuter slaapt opeens veel slechter
  • Je baby/ kind wil niet slapen in de avond en/ of weigert slaapjes overdag
  • Je kindje is onrustiger, hangeriger en huileriger
  • Je kind wordt wakker in de nacht, wil niet meer slapen en kaan ontroostbaar zijn
  • Je kind is bezig nieuwe vaardigheden te ontwikkelen zoals omrollen, zitten, kruipen, lopen en/of praten
  • Slaapritme van je kind is in de war
  • Hazenslaapjes overdag
  • Je kind eet opeens slecht(er)
  • Je kind is opeens vroeg(er) wakker
  • Dit veranderd slaapgedrag houdt een tijdje aan
  • Je kunt die veranderingen in slaappatroon niet verklaren door medische oorzaken (zoals ziekte, doorkomende tandjes etc.) en/of andere externe factoren.

4. Mijn kind zit in een slaapregressie: help!

Ouders die er ‘middenin’ zitten komen naar me toe en hebben allemaal dezelfde vraag: Hoe kunnen we slaapregressie overleven en / of voorkomen. En wanneer slapen baby’s door?

Als moeder begrijp ik die zorgen, want het is fijn dat wanneer je kind niet goed slaapt je er een oorzaak aan kan koppelen. Als kinderslaapcoach help ik ouders om goede slaapgewoonten bij hun kinderen te ondersteunen. Maar als socioloog vind ik het belangrijk om jou de juiste informatie te geven, want de slaapregressies lijken een fenomeen, terwijl slaapregressie niet bestaat.

Maar het klopt wel dat er aanwijsbare perioden zijn waarin je baby of kind slechter kan slapen of vaker midden in de nacht wakker wordt. 

Waarom is dat?

5. Waarom heeft mijn baby / kind slaapregressie

Je kindje ontwikkelt zich in de eerste levensjaren enorm snel. In slechts een jaar gaat je baby (om)rollen, zelfstandig zitten, kruipen, zelfstandig eten, lopen, praten, en deze lijst gaat maar door. Je kindje ontwikkelt veel nieuwe vaardigheden. Tijdens deze fasen kan je kind minder goed slapen.

Deze verschillende mijlpalen die je kind bereikt, zijn in kaart gebracht door de kinderarts dr.T. Berry Brazelton (o.a. Harvard Medical School). In dat kader heeft hij het model ‘Touchpoints’ ontwikkeld, wat inmiddels meer dan 60 jaar wetenschappelijk is onderzocht. Hij wilde met dit model professionals -die werken met ouders van jonge kinderen- voorbereiden op wat ze kunnen verwachten. Want er zijn  aanwijsbare perioden waarbij de slaap van je kindje verslechterd.

Bijzonde is dat Brazelton de term ‘slaapregressie’ niet heeft gebruikt. Maar in de loop van der jaren werden deze perioden (in Amerika) bestempeld als ‘slaapregressies’. Op die manier is dit dus overgevlogen naar Nederland. 

In dit artikel gebruik ik bewust wel de term slaapregressie. Puur om ouders die via internet zoeken naar ‘slaapregressie’ van goede informatie te kunnen voorzien.

6. Wetenschap over slaapregressies

Los van het model van Brazelton (hierboven) zegt de wetenschap NIETS over de zogenaamde slaapregressies.

In wetenschappelijke artikelen komt het woord slaapregressie niet voor.  Ook als je de Nederlandse richtlijnen over slaapproblemen van jonge kinderen bekijkt, wordt deze term 0 keer genoemd. Ja, je leest het goed NUL. Dus je huisarts of arts van het consultatiebureau zal je waarschijnlijk verbaasd aankijken als je over een slaapregressie gaat beginnen.

Maar zoals eerder beschreven kun je op bepaalde leeftijden merken dat het slaapgedrag van je kindje opeens verslechtert. 

7. Is het een sprong of een slaapregressie?

Ik krijg vaker de vraag of ‘slaapregressie’ een sprong is. Voor veel ouders geven de sprongetjes een houvast. Beide termen worden vaak met elkaar verward en/ of door elkaar gehaald, daarom licht ik dit toe.

Slaapregressies en de Oei ik groei mentale sprongen zijn niet hetzelfde. Bij sprongetjes gaat het om mentale ontwikkeling die in ‘sprongen’ gebeurt. Zowel sprongetjes als slaapregressie komen op voorspelbare tijden voor en bij beide maken kinderen een moeilijke periode door. Maar bij slaapregressie gaat het om (fysieke) mijlpalen die je kind bereikt. Dus het is totaal wat anders. Slaapregressies vallen vaak juist net tussen de groeisprongetjes in.

8. Op welke leeftijd komt slaapregressie voor?

De slaapregressies komen op verschillende leeftijden voor in de volgende maanden: 

9. Wat is de oorzaak van slaapregressie?

Het is goed om te beseffen dat het op de hierboven genoemde leeftijden versneld fysieke, cognitieve en emotionele ontwikkelingen plaatsvinden. Vaak zorgt de combinatie van die ontwikkelingen voor een tijdelijke regressie in slaap. Maar uiteindelijk gaat om een progressie van je kind. Want deze fasen eindigen uiteindelijk ineen  verbeterd slaappatroon.

In dit artikel licht ik uitgebreider waarom je kind niet wil slapen en in welke maanden dit vaak gebeurt.

10. Hoe lang duurt de slaapregressie?

Het verschilt per kind hoe lang de slaapregressie duurt. Elk kind is uniek. Sommige kinderen hebben een paar dagen last van een verslechterd slaappatroon. Voor andere kinderen kan slaapgedrag voor een aantal weken ontregeld zijn.

11. Wanneer is de slaapregressie voorbij?

Wanneer de slaapregressie voorbij is is moeilijk te voorspellen. Zodra je merkt dat je kindje zijn mijlpalen bereikt heeft, heeft dat meestal ook direct positief invloed op zijn of haar slaap.

De slaapregressie is voorbij als je kindje weer een voorspelbaarder slaapritme overdag heeft en de nachten beter en langer worden.

12. Het is progressie; slaapregressie bestaat niet

Als je de definitie van ‘regressie’ opzoekt, betekent het letterlijk: achteruitgang. En dat is dus totaal niet aan de orde zoals je hierboven hebt kunnen lezen. Want het gaat om progressie die je kindje maakt! 

Hieronder vind je een plaatje met de ontwikkelingen per leeftijd en de verwachting van ‘slaapregressie’. Ik noem dit dus bewust al slaapprogressie.

welke leeftijd slaapregressie

13. Hoe pak je slaapregressie aan?

  • Besef dat het tijdelijk is dat je kind minder goed slaapt. Veel ouders worstelen met slaapgebrek in de eerste maanden met hun baby. Wanneer je kindje zijn mijlpalen bereikt heeft zal hij ook snel beter gaan slapen.
  • Laat de negatieve term ‘slaapregressie’ los. Leg de nadruk op het bereiken van mijlpalen van je baby of kind, want het is een enorme progressie die je kindje maakt. In plaats van slaapregressie kan je het een overgangsfase noemen of een slaap-pro-gressie! 
  • Laat je baby vooral niet huilen.
  • Je kunt je baby/ kind helpen door zoveel mogelijk voorspelbaar te zijn. Een fijn ochtendritueel en een slaapritueel zijn hierbij belangrijk. 
  • Zorg voor een rustige en fijne slaapomgeving. Maak de kamer donker en houd de kamer koel.
  • Wanneer je kindje onrustig slaapt door geluid en / of snel wakker wordt probeer dan witte ruis.
  • Reageer op de slaapsignalen van je baby ( gapen, langzamer bewegen, in de ruimte staren, hun interesse verliezen, in hun ogen wrijven of kieskeurig worden) en leg je baby dan in bed.
  • Ondersteun natuurlijke slaapritme van je baby door een passend slaapschema te volgen.
  • Heb geduld en vertrouwen. Wees extra lief voor je kind en voor jezelf. 

14. Tips om je baby/ kind te helpen bij slaapregressie:

Toevoeging 2021: Toen ik dit artikel schreef was er geen blog over slaapprogressie te vinden in Nederland. Slaapregressie domineerde. Inmiddels (en gelukkig) spreken steeds meer slaapcoaches van progressie. Fijn dat dit artikel een mooie inspiratie mag zijn!

Mocht je het lastig vinden over hoe je de slaapregressie kan doorkomen, denk dan aan inzet van een slaapcoach. Maar zoek wel een gecertificeerde slaapcoach met een gedegen opleiding en het liefst met een (ped)agogische achtergrond. 

Wil je je persoonlijke situatie aan mij voorleggen? Of heb hulp nodig bij je kindje helpen om beter te slapen?

Boek dan een persoonlijk videoconsult


Zullen we ‘slaapregressie’ vervangen door slaapprogressie?

Vorig bericht
Mijn baby / kind wil niet slapen: is het slaapregressie?
Volgend bericht
Mijn kind heeft een nachtmerrie; wat te doen?

Deel dit artikel:

Lees meer!

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Dit is een verplicht veld
Dit is een verplicht veld
Geef een geldig e-mailadres op.
Je moet de voorwaarden accepteren voordat je het bericht kunt verzenden.